Yıpranma Tazminatı Orman Mühendislerinin Hakkı Değil mi ?
Bütün Orman Yangınlarına müdahele eden bu uğurda can veren Orman Genel Müdürlüğü bünyesinde görevli başta Orman Mühendisleri olmak üzere tüm YANGIN SÖNDÜRME PERSONELİ yıpranma tazminatı almalıdır
Orman Mühendislerinin Hakkı Değil mi ?
Kamuda görev yapan kişilerin çalışma zorluklarına göre bir takım haklarla ilgili kanun ve düzenlemeler yapılmaktadır. Bu haklardan bir tanesi Fiili Hizmet Süresi Zammı yani bilinen adıyla Yıpranma Zammıdır. Bu zammın amacı zor koşullarda çalışan, çalışma esnasında yaralanma hatta ölme riski olan, çalışma esnasında bedenen ve ruhen yıpranan kişilere gerek çalışma esnasında ekstra ücret verilerek gerekse emeklilik esnasında çalıştığı süre hesaplanırken ayrıca süre ilave etmek şeklinde olur. Bunun en bilineni Türk Silahlı Kuvvetlerindedir. Bir subay örneğin 20 yıl çalışır emekli olurken çalışma süresi 25 yıl olarak hesaplanmaktadır.
Fiili Hizmet Süresi Zammı 16.06.2006 tarihinde yayınlanan 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda geçmektedir. Bu kanunun 40. Maddesi aynen şöyledir.
Fiilî hizmet süresi zammı
MADDE 40- (Değişik: 17/4/2008-5754/25 md.)
Aşağıda belirtilen işyerlerinde ve işlerde 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamında çalışan sigortalıların prim ödeme gün sayılarına, bu işyerlerinde ve işlerde geçen çalışma sürelerinin her 360 günü için karşılarında gösterilen gün sayıları, fiilî hizmet süresi zammı olarak eklenir. 360 günden eksik sürelere ait fiilî hizmet süresi zammı, 360 gün için eklenen fiilî hizmet süresi ile orantılı olarak belirlenir. Çalışmanın fiili hizmet süresi zammı kapsamında değerlendirilebilmesi için, tablonun (13) ve (14) numaralı sıralarında belirtilen sigortalılar hariç sigortalının kapsamdaki işyerleri ile birlikte belirtilen işlerde fiilen çalışması ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalması şarttır. (Ek cümle: 10/9/2014-6552/42 md.) Tablonun (10) numaralı sırasında belirtilen sigortalıların, fiili hizmet süresi zammından yararlandırılacakları dönem içinde kalan; yıllık ücretli izin, sıhhi izin, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile eğitim, kurs, iş öncesi ve sonrası hazırlık sürelerinde fiilen çalışma ve söz konusu işlerin risklerine maruz kalma şartı aranmaz.
Aşağıdaki bentlerden birden fazlasına dahil olanlar için, en yüksek olan bentten fiilî hizmet süresi zammı uygulanır.
Bu maddede 20 farklı iş gurubu sıralanmış ve karılığında çalıştığı her yıl için kaç gün Yıpranma Zammı alacağı belirtilmiştir.
15. Bendi ise aynen şöyledir
Kapsamdaki İşler/İşyerleri | Kapsamdaki Sigortalılar | Eklenecek Gün Sayısı |
15) İtfaiye veya yangın söndürme işleri | Yangın söndürme işlerinde çalışanlar. | 60 |
Her ne kadar İtfaiye denince ilk akla gelen Belediyeler bünyesindeki yangın söndürme kuruluşu akla gelse de Türk Dil Kurumu İtfaiye kelimesini yangınları kontrol altına alıp söndüren, doğal afetlerde ve acil durumlarda arama-kurtarma çalışmalarını yürüten resmi kuruluş olarak tanımlamaktadır.
Bu açıdan bakıldığında Türkiye’deki en büyük İtfaiye Kuruluşu gerek araç gereç gerekse yangın söndürme personeli açısından Orman Genel Müdürlüğü bünyesindedir.
Sadece bunlarla yetinilmemiş Merkezde Orman Yangınları İle Mücadele Daire Başkanlığı, taşrada ise Orman Yangınları İle Mücadele Şube Müdürlükleri kurulmuştur. Hatta henüz 1 yıl önce Orman Yangınlarında kullanılmakta olan Hava Araçlarının koordinasyonu için Merkezde Havacılık Daire Başkanlığı taşrada İse Havacılık İşletme Müdürlükleri kurulmuştur.
Bununlada sınırlı kalınmamış Orman Genel Müdürlüğü bünyesinde çalışan Orman İşletme Şefi Orman İşletme Müdürü Orman Bölge Müdürü kısaca her makam ve görevde GÖREV TANIMI yapılırken mutlaka ORMAN YANGINLARINA karşı mücadele den bahsedilmiştir.
Bununlada yetinilmemekte özellikle yangın riskinin yüksek olduğu yaz aylarında bir çok Orman Mühendisinin izinleri iptal edilmektedir.
Daha önceki yazılarımda da belirtmiştim. Bir Orman yangın ihbarı verildiğinde o mıntıkanın görevlileri başta olmak üzere derhal yangına hareket edilir yangının büyüklüğüne göre Türkiyenin her yerindeki görevliler bu yangına müdahil olur.
Yangınlar bazen günlerce devam eder. Orman Genel Müdürlüğünde görevli Orman Mühendisi Orman Muhafaza Memuru Şoförleri Operatörleri Yangın işçiler günlerce gece gündüz demeden yangınla mücadele eder. Bu güne kadar Orman Yangınları ile Mücadele eden Orman Mühendisi Orman Muhafaza Memuru Yangın İşçisi toplam 161 kişi hayatını kaybetmiştir. En az bir o kadarda geri dönülemeyecek şekilde sakat kalanlar olmuştur.
Özet olarak Orman Genel Müdürlüğü bünyesinde görev yapan her personel Orman Yangınları ile cansiperane mücadele etmektedir ve bundan sonrada edecektir. Yürürlükte olan 5510 sayılı kanununun 40. Maddesi 15. Bendinde belirtilen görevleri fiilen yapmaktadırlar ve bu maddede belirtilen her yıl için 60 gün fiili hizmet zammını yani yıpranma tazminatını sonuna kadar hak etmekte değilmidir.
Yazar
Vefa Tetik
Emekli Orman Mühendisi